به گزارش ایران نت، فناوری خودروهای خودران دیگر صرفاً یک پروژه آزمایشگاهی یا نمایش فناوری آیندهنگرانه نیست و بهتدریج در حال تبدیلشدن به یک محصول تجاری واقعی است. با این حال، هنوز فاصله زیادی میان آزمایش خودروهای بدون راننده و فراگیرشدن آنها در زندگی روزمره وجود دارد. شرکتهای مختلف فعال در این حوزه نیز برای رسیدن به مقیاس اقتصادی، مسیرهای متفاوتی را انتخاب کردهاند؛ از همکاری با خودروسازان گرفته تا توسعه رباتاکسی، کامیونهای خودران و تمرکز جغرافیایی روی چند بازار محدود.
بررسی روند فعالیت شرکتهایی مانند Waymo، Wayve و Aurora نشان میدهد که صنعت خودروهای خودران وارد مرحلهای شده که در آن صرفاً ساخت فناوری کافی نیست. شرکتها اکنون باید نشان دهند چگونه میتوانند ناوگان خودران را در مقیاس بزرگ توسعه دهند، مشتری جذب کنند، با خودروسازان و شرکتهای حملونقل همکاری داشته باشند و هزینههای عملیاتی را کنترل کنند.
خودروهای خودران هنوز همهجا حضور ندارند
با وجود پیشرفتهای چشمگیر سالهای اخیر، خودروهای خودران هنوز به فناوری فراگیر و عمومی تبدیل نشدهاند. ممکن است در برخی شهرهای فناوریمحور، بهویژه مناطقی از کالیفرنیا، حضور خودروهای خودران بسیار پررنگ به نظر برسد؛ اما اگر بازار جهانی را در نظر بگیریم، این فناوری همچنان در مرحله توسعه و گسترش تدریجی قرار دارد.
دلیل اصلی این موضوع تنها مسائل فنی نیست. مقررات، ایمنی، هزینه سختافزار، بیمه، زیرساخت، پذیرش عمومی و دسترسی به دادههای رانندگی همگی روی سرعت تجاریسازی تأثیر میگذارند. به همین دلیل، شرکتهای فعال در این صنعت بهجای آنکه یک مسیر واحد را دنبال کنند، مدلهای متفاوتی برای رشد انتخاب کردهاند.
همکاری با خودروسازان؛ راهی برای رسیدن به مقیاس
یکی از مهمترین مسیرهای پیش روی شرکتهای فناوری خودران، همکاری مستقیم با خودروسازان است. Wayve نمونه قابلتوجهی از این رویکرد محسوب میشود. این شرکت با Mercedes-Benz به توافق تجاری رسیده تا فناوری رانندگی خودکار Wayve در دستکم یکی از مدلهای مرسدس که قرار است طی دو سال آینده عرضه شود، مورد استفاده قرار گیرد.
محصول موردنظر در سطح Level 2 قرار میگیرد؛ یعنی خودرو میتواند بخشی از وظایف رانندگی مانند برخی مانورها را انجام دهد، اما راننده همچنان باید پشت فرمان حضور داشته باشد و بر عملکرد خودرو نظارت کند. بنابراین نباید این همکاری را با عرضه یک خودروی کاملاً بدون راننده اشتباه گرفت.
با این حال، اهمیت چنین قراردادی برای Wayve فقط به همان محصول محدود نمیشود. حضور فناوری این شرکت در خودروهای تولیدی یک خودروساز بزرگ میتواند مسیر دسترسی به مشتریان بیشتر و دادههای واقعیتر را هموار کند.
Wayve فقط به یک خودروساز متکی نیست
همکاری با مرسدس نخستین قرارداد مهم Wayve نیست. این شرکت پیشتر نیز با Nissan و Stellantis وارد همکاری شده بود. این مشارکتها علاوه بر فراهمکردن مسیر ورود فناوری Wayve به خودروهای تولیدی، میتوانند به توسعه فناوری کاملاً خودران این شرکت نیز کمک کنند.
Wayve در کنار همکاری با خودروسازان، به بازار رباتاکسی نیز چشم دوخته است. این شرکت اوایل سال جاری از همکاری با نیسان و Uber برای راهاندازی سرویس رباتاکسی در توکیو خبر داد. به این ترتیب، مدل رشد Wayve را میتوان ترکیبی از فروش یا ادغام فناوری با خودروهای تولیدی و توسعه سرویسهای کاملاً خودران دانست.
Waymo؛ گسترش سریع اما متمرکز
Waymo از شناختهشدهترین نامها در صنعت خودروهای خودران است و سرویس رباتاکسی آن در سالهای اخیر گسترش قابلتوجهی داشته است. این شرکت از نظر جغرافیایی و تعداد مسافران در حال توسعه است، اما بررسی دادههای ناوگان نشان میدهد بخش عمده فعالیت Waymo همچنان در تعداد محدودی از ایالتهای آمریکا متمرکز شده است.
بر اساس دادههای ثبت خودرو، حدود ۸۰ درصد از نزدیک به ۴ هزار خودروی رباتاکسی Waymo در دو ایالت کالیفرنیا و تگزاس قرار دارند. در این میان، تگزاس به یکی از مهمترین مناطق رشد Waymo تبدیل شده است و تعداد خودروهای این شرکت در این ایالت طی تنها سه هفته بیش از ۴۹ درصد افزایش یافته است.
این موضوع نشان میدهد که «گسترش» در صنعت خودروهای خودران الزاماً به معنای حضور همزمان در تعداد زیادی از شهرها نیست. یک شرکت میتواند در ظاهر دامنه فعالیت خود را افزایش دهد، اما برای رسیدن به بهرهوری و مدیریت بهتر ناوگان، منابع خود را در چند بازار کلیدی متمرکز کند.
تمرکز Waymo فقط روی خودروها نیست
Waymo علاوه بر افزایش تعداد خودروهای خودران، به دنبال جذب گروههای جدیدی از کاربران نیز است. یکی از نمونههای جدید این رویکرد، توجه به نوجوانان بهعنوان بخشی از کاربران بالقوه سرویس رباتاکسی است.
این تغییر نشان میدهد که شرکتهای فعال در حملونقل خودران بهتدریج از مرحله اثبات امکان فنی فاصله گرفته و به موضوعاتی مانند تعداد سفر، نوع مسافر، دفعات استفاده و مدل درآمدی توجه بیشتری نشان میدهند.
Aurora روی کامیونهای خودران تمرکز کرده است
در میان شرکتهای بزرگ صنعت خودروهای خودران، Aurora مسیر متفاوتی را انتخاب کرده است. این شرکت بخش مهمی از فعالیت خود را به توسعه کامیونهای بدون راننده اختصاص داده و تمرکز ویژهای بر بازار تگزاس دارد.
مدل تجاری Aurora از یک جهت شبیه Waymo است، زیرا این شرکت نیز برای توسعه فناوری خود به همکاری با شرکای مختلف نیاز دارد؛ اما محصول نهایی آن بیشتر بر حملونقل بار و کامیونهای خودران متمرکز است تا جابهجایی مسافر.
مدیرعامل Aurora، Chris Urmson، در اظهارات اخیر خود تأکید کرده که شرکت از مرحله ساخت و توسعه اولیه عبور کرده و وارد دورهای شده است که تمرکز اصلی آن افزایش مقیاس عملیات خواهد بود.
هدف Aurora: بیش از ۳۰ هزار کامیون خودران
Aurora هدف بسیار بزرگی برای سالهای آینده تعیین کرده است. این شرکت اعلام کرده قصد دارد تا سال ۲۰۳۰ بیش از ۳۰ هزار کامیون بدون راننده در حال فعالیت داشته باشد. همچنین هدفگذاری شده است که تعداد کامیونهای خودران فعال Aurora تا پایان سال جاری میلادی از ۲۰۰ دستگاه عبور کند.
اگر این برنامه محقق شود، Aurora باید در مدت کوتاهی از یک پروژه فناوری به یک شبکه حملونقل خودران در مقیاس بسیار بزرگ تبدیل شود. رسیدن به چنین مقیاسی تنها به خودروهای مجهز به سیستم خودران وابسته نیست و عواملی مانند زیرساخت، مراکز عملیاتی، تعمیر و نگهداری، مدیریت ناوگان و هماهنگی با شرکتهای حملونقل نیز اهمیت پیدا خواهند کرد.
حادثه ناوگان آزمایشی Zoox در آتلانتا
در کنار خبرهای مربوط به توسعه و سرمایهگذاری، مسائل ایمنی همچنان یکی از مهمترین چالشهای صنعت خودروهای خودران محسوب میشود. نمونه اخیر آن به Zoox مربوط است؛ شرکتی که روی خودروهای خودران و سرویس رباتاکسی کار میکند.
ناوگان آزمایشی Zoox در آتلانتا پس از گزارشهایی درباره علائم بیماری در میان رانندگان ایمنی، موقتاً زمینگیر شد. این کارکنان در خودروهای آزمایشی این شرکت که بر پایه شاسیبلندهای Toyota Highlander ساخته شدهاند، فعالیت میکردند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، کارکنان احتمال داده بودند که در معرض گازهایی مانند مونوکسید کربن، دیاکسید کربن یا سولفید هیدروژن قرار گرفتهاند. Zoox اعلام کرده است که در خودروها تنها شواهدی از وجود CO2 یا دیاکسید کربن پیدا کرده است.
تکرار این حوادث باعث شد یکی از کارکنان شکایتی را به اداره ایمنی و بهداشت شغلی آمریکا (OSHA) ارائه کند. این نهاد نیز تحقیقاتی را آغاز کرد و از Zoox خواست موضوع مواجهه احتمالی کارکنان با گازها را بررسی کند.
این اتفاق یادآور نکتهای مهم است: ایمنی در صنعت خودروهای خودران تنها به عملکرد خودرو در جاده مربوط نمیشود. سلامت کارکنان، ایمنی تکنسینها، شرایط آزمایشگاهی و حتی طراحی فضای داخلی خودرو نیز میتواند در مسیر تجاریسازی اهمیت پیدا کند.
سرمایهگذاری و عرضه اولیه شرکتهای حملونقل
روند رشد صنعت حملونقل هوشمند فقط به خودروهای خودران محدود نیست. در سال ۲۰۲۶ شرکتهای فعال در حوزه خودرو، حملونقل برقی و سوختهای تجدیدپذیر نیز به دنبال جذب سرمایه از بازارهای عمومی هستند.
Carro، بازار آنلاین خودروهای دستدوم که از حمایت SoftBank برخوردار است، در حال بررسی عرضه دوگانه سهام در نزدک و بورس سنگاپور است. در هند نیز شرکت خودروهای دستدوم Spinny و شرکت اتوبوسهای برقی PMI Electro Mobility Solutions فرایند عرضه اولیه سهام را به شکل محرمانه دنبال کردهاند.
در هنگکنگ نیز شرکت EcoCeres که در زمینه تولید سوختهای تجدیدپذیر فعالیت میکند، طبق گزارشها قصد دارد حدود یک میلیارد دلار از طریق عرضه اولیه سهام جذب کند.
May Mobility هم به بازار سرمایه نزدیک میشود
در صنعت خودروهای خودران، May Mobility نیز اعلام کرده است که قصد دارد از طریق ادغام با یک شرکت با هدف ویژه یا SPAC وارد بازار سهام شود. این اتفاق نشان میدهد شرکتهای خودران برای ادامه توسعه خود علاوه بر سرمایهگذاری خصوصی، به بازارهای عمومی سرمایه نیز توجه دارند.
در بخش موتورسیکلتهای برقی نیز شرکت هندی Ultraviolette توانسته ۸۵ میلیون دلار سرمایه جذب کند و Lip-Bu Tan، مدیرعامل اینتل، را بهعنوان مشاور به مجموعه خود اضافه کرده است.
از کامیون تسلا تا ربات تعویض لاستیک
تحولات صنعت حملونقل تنها به خودروهای خودران و رباتاکسی محدود نمیشود. شرکت Einride که در حوزه کامیونهای برقی و خودران فعالیت میکند، قصد دارد از پلتفرم Nvidia Hyperion برای نسل بعدی فناوری خودران خود استفاده کند.
در کانادا نیز شرکت PitPro Automation رباتی ساخته است که میتواند عملیات تعویض لاستیک را انجام دهد. این ربات اکنون در یکی از تعمیرگاههای این کشور مستقر شده و نمونهای از حرکت صنعت خودرو به سمت اتوماسیون وظایف تکراری است.
در سوی دیگر، شرکت The Boring Company ایده ایجاد یک مسیر زیرزمینی بین آستین و سنآنتونیو را دنبال میکند که طبق ادعای این شرکت میتواند زمان سفر بین دو شهر را به کمتر از ۳۰ دقیقه کاهش دهد.
همچنین Tesla سرانجام تحویل نخستین کامیونهای تمامبرقی Semi را به مشتریان آغاز کرده است. با وجود سالها تأخیر، این خودرو اکنون وارد مرحله تحویل تجاری شده است؛ هرچند زیرساخت شارژ همچنان یکی از موانع مهم توسعه کامیونهای برقی سنگین محسوب میشود.
Volkswagen نیز در حال آزمایش حملونقل خودران است
گروه Volkswagen نیز همزمان در چند مسیر فعالیت میکند. طبق گزارشها، عرضه مجدد مدل ID Buzz در بازار آمریکا به تعویق افتاده است؛ اما زیرمجموعه این شرکت، MOIA America، با همکاری Beep سرویس مسافری خودران را در منطقه Lake Nona در اورلاندو آغاز کرده است.
این خودروهای ID Buzz به فناوری خودران Mobileye مجهز هستند، اما در این مرحله هنوز یک اپراتور انسانی داخل خودرو حضور دارد. بنابراین این پروژه نیز نمونهای از گذار تدریجی صنعت از فناوریهای کمکراننده و آزمایشی به سرویسهای خودران تجاری است.
چرا شرکتهای خودروهای خودران مسیرهای متفاوتی دارند؟
روند فعلی بازار نشان میدهد یک مدل واحد برای تجاریسازی خودروهای خودران وجود ندارد. Wayve تلاش میکند از طریق همکاری با خودروسازان به بازار خودروهای تولیدی راه پیدا کند و همزمان مسیر رباتاکسی را دنبال کند. Waymo بیشتر روی توسعه ناوگان رباتاکسی و افزایش کاربران در بازارهای مشخص تمرکز دارد. Aurora نیز بخش بزرگی از ظرفیت خود را به کامیونهای خودران اختصاص داده است.
این تفاوت استراتژیها به ساختار متفاوت بازارهای هدف بازمیگردد. خودروهای سواری، رباتاکسی و حملونقل بار هرکدام نیازهای فنی، مقرراتی و اقتصادی متفاوتی دارند. به همین دلیل، احتمالاً در سالهای آینده شاهد رقابت چند مدل تجاری مختلف خواهیم بود، نه یک فناوری یا شرکت واحد که تمام صنعت را در اختیار بگیرد.
در نهایت، موفقیت خودروهای خودران تنها با تعداد خودروهای آزمایشی سنجیده نخواهد شد. تعداد سفرهای واقعی، میزان استفاده از ناوگان، هزینه هر سفر، ایمنی، رضایت کاربران، درآمد عملیاتی و توانایی شرکتها برای افزایش مقیاس، شاخصهای مهمتری برای ارزیابی بلوغ این فناوری خواهند بود.
به همین دلیل، سالهای پیش رو برای صنعت خودروهای خودران اهمیت ویژهای دارد. شرکتهایی که امروز در حال آزمایش هستند باید نشان دهند میتوانند فناوری خود را از جادههای آزمایشی به کسبوکاری پایدار و در مقیاس بزرگ تبدیل کنند.
برای اطلاعات بیشتر درباره فناوری خودروهای خودران، هوش مصنوعی و آینده حملونقل به ایران نت مراجعه کنید.
“`
