به گزارش ایران نت، شرکت متا تبلیغات مرتبط با تیکتاک را در پلتفرمها و خدمات تبلیغاتی خود ممنوع کرده است؛ تصمیمی که تنش میان دو غول شبکههای اجتماعی را وارد مرحله تازهای میکند. این اقدام در حالی انجام شده که تیکتاک نیز محدودیتهایی برای پیوند دادن حسابهای اینستاگرام و فیسبوک اعمال کرده و متا در ماههای اخیر فشار خود بر رقبای اجتماعی را برای تقویت قابلیتهای ایمنی کودکان افزایش داده است. به این ترتیب، رقابت میان متا و تیکتاک دیگر فقط به جذب کاربران محدود نیست و به حوزه تبلیغات دیجیتال، سیاستهای ایمنی نوجوانان و نفوذ شرکتها بر فضای شبکههای اجتماعی نیز کشیده شده است.
بر اساس گزارش منتشرشده، متا اعلام کرده است که تبلیغات و فعالیتهای بازاریابی تیکتاک را در چندین کشور مسدود میکند. این تصمیم شامل تبلیغاتی نیز میشود که از سوی اشخاص یا شرکتهای ثالث اجرا میشوند، اما به تیکتاک ارتباط دارند. متا این اقدام را یک تصمیم تجاری عادی توصیف کرده و گفته است که الزامی برای نمایش تبلیغات رقیبی ندارد که تلاش میکند کاربران را از برنامههای این شرکت به پلتفرم خود منتقل کند.
متا تبلیغات تیکتاک را در چند کشور مسدود کرد
متا روز پنجشنبه ممنوعیتی گسترده برای تبلیغات و بازاریابی مرتبط با تیکتاک اعلام کرد. این محدودیت در ایالات متحده، کانادا، مصر، اندونزی، ژاپن، تایلند و ویتنام اعمال شده است. طبق گزارش منتشرشده، دامنه تصمیم تنها به تبلیغاتی که مستقیماً از سوی تیکتاک ثبت میشوند محدود نیست و کمپینهای تبلیغاتی اشخاص ثالث را نیز دربر میگیرد؛ مشروط بر اینکه این کمپینها به تیکتاک مرتبط باشند.
این تصمیم میتواند دسترسی تیکتاک به یکی از مسیرهای تبلیغاتی مهم برای معرفی خدمات و جذب مخاطب را محدود کند. پلتفرمهای متا، از جمله فیسبوک و اینستاگرام، بخش بزرگی از بازار تبلیغات دیجیتال را در اختیار دارند و بسیاری از کسبوکارها از این شبکهها برای دسترسی به مشتریان استفاده میکنند. با این حال، میزان تأثیر ممنوعیت جدید بر درآمد یا رشد کاربران تیکتاک به اطلاعاتی وابسته است که در گزارش اولیه اعلام نشدهاند.
کریس گرو، سخنگوی متا، در توضیح این تصمیم گفته است که این شرکت مجبور نیست تبلیغات رقیبی را نمایش دهد که هدفش خارج کردن کاربران از برنامههای متا است. او همچنین این اقدام را در چارچوب رویههای معمول تجاری توصیف کرده است. از نگاه متا، پلتفرمهای تبلیغاتی این شرکت بخشی از کسبوکار خود آن هستند و میتوانند درباره تبلیغاتی که میپذیرند یا رد میکنند تصمیم بگیرند.
چرا اختلاف متا و تیکتاک شدت گرفته است؟
ممنوعیت تبلیغات تیکتاک در شرایطی اعلام شده که روابط دو شرکت از قبل نیز با تنش همراه بوده است. تیکتاک پیشتر محدودیتهایی را برای پیوند دادن حسابهای اینستاگرام و فیسبوک اعمال کرده بود. از سوی دیگر، متا با استفاده از تبلیغات و اظهارنظرهای عمومی، رقبای خود را به اتخاذ تدابیر جدیتر برای محافظت از کاربران کمسنوسال دعوت کرده است.
این تحولات نشان میدهد که رقابت میان شبکههای اجتماعی در چند جبهه بهطور همزمان جریان دارد. شرکتها از یک سو برای جلب توجه کاربران، افزایش زمان حضور آنها در برنامهها و جذب تبلیغدهندگان رقابت میکنند و از سوی دیگر، با فشارهای قانونی و انتظارات عمومی درباره ایمنی کودکان روبهرو هستند. تصمیمهای تجاری مانند مسدود کردن تبلیغات رقبا نیز میتواند به ابزاری برای تغییر موازنه این رقابت تبدیل شود.
در چنین فضایی، محدود کردن تبلیغات یک رقیب ممکن است از نظر یک شرکت اقدامی برای حفاظت از منافع تجاری خود تلقی شود، اما همزمان پرسشهایی درباره شدت رقابت و شیوه استفاده از قدرت پلتفرمهای بزرگ مطرح میکند. بهویژه زمانی که یک شرکت هم مالک شبکه اجتماعی و هم ارائهدهنده زیرساخت تبلیغاتی آن است، تصمیمهای مربوط به پذیرش یا رد تبلیغات میتواند بر دسترسی رقبا به مخاطبان اثر بگذارد.
ایمنی کودکان به محور تازه رقابت تبدیل شده است
یکی از زمینههای اصلی اختلاف میان متا و رقبایش، ایمنی کودکان و نوجوانان در شبکههای اجتماعی است. در ماه اوت، متا با ایالتهای آمریکا به توافقی به ارزش ۱۸ میلیارد دلار دست یافت که بر اساس گزارش، این شرکت را به اجرای قابلیتهای ایمنی کودکان در فیسبوک و اینستاگرام نیز ملزم میکرد. کارشناسان حقوقی معتقدند چنین اقداماتی میتواند فشار بیشتری بر رقبایی مانند تیکتاک و یوتیوب وارد کند تا قابلیتها و سیاستهای خود را بازنگری کنند.
موضوع ایمنی کاربران کمسنوسال در سالهای اخیر به یکی از چالشهای مهم صنعت شبکههای اجتماعی تبدیل شده است. نهادهای نظارتی، خانوادهها و کارشناسان درباره تأثیر طراحی برنامهها، زمان استفاده از صفحهنمایش، سازوکارهای توصیه محتوا و شیوه تعامل کاربران نوجوان با شبکههای اجتماعی ابراز نگرانی کردهاند. در نتیجه، شرکتهای فناوری با انتظار فزایندهای روبهرو هستند که باید نشان دهند برای کاهش خطرهای احتمالی چه اقداماتی انجام دادهاند.
متا تلاش کرده است با برجسته کردن اقدامات خود در زمینه ایمنی نوجوانان، از رقبایش بخواهد تدابیر مشابهی را اجرا کنند. با این حال، میزان اثربخشی این سیاستها و اینکه آیا اقدامات شرکتهای مختلف به نتایج قابلمقایسهای منجر میشود، به بررسی مستقل و شواهد دقیق نیاز دارد. اعلام یک قابلیت جدید یا تغییر در سیاستهای استفاده بهتنهایی نشان نمیدهد که خطرهای موجود برای نوجوانان بهطور کامل برطرف شدهاند.
فشار نهادهای اروپایی بر تیکتاک
فشار بر تیکتاک تنها از سوی رقبای تجاری آن وارد نمیشود. طبق گزارش، نهادهای نظارتی اروپایی در تابستان اعلام کردند که این پلتفرم اقدامات کافی برای تضمین ایمنی کاربران کمسنوسال انجام نداده است. در همین چارچوب، احتمال اعمال جریمهای تا سقف شش درصد از درآمد سالانه تیکتاک نیز مطرح شده است.
چنین جریمهای میتواند از نظر مالی قابلتوجه باشد و شرکت را به بازنگری در نحوه طراحی و مدیریت خدمات خود وادار کند. با این حال، مطرح شدن احتمال جریمه به معنای اعمال قطعی آن نیست. نتیجه نهایی به فرایندهای نظارتی، ارزیابی اقدامات شرکت و تصمیم نهادهای مسئول بستگی دارد.
برای تیکتاک، همزمانی فشارهای قانونی و تجاری چالش پیچیدهای ایجاد میکند. این شرکت باید به انتظارات نهادهای نظارتی درباره حفاظت از کاربران نوجوان پاسخ دهد و در عین حال، برای حفظ جایگاه خود در بازار رقابتی شبکههای اجتماعی تلاش کند. در چنین شرایطی، تغییر در سیاستهای ایمنی ممکن است نهتنها پیامدهای حقوقی، بلکه آثار مستقیمی بر تجربه کاربران و نحوه فعالیت تبلیغدهندگان داشته باشد.
متا با تبلیغات عمومی به رقبا فشار میآورد
متا در ماههای اخیر برای جلب توجه عمومی به موضوع ایمنی کودکان، از تبلیغات در روزنامههای بزرگ نیز استفاده کرده است. این شرکت با انتشار پیامهایی از رقبای خود خواسته است اقدامات مشابهی برای محافظت از نوجوانان انجام دهند. در این کارزار، تیکتاک بهطور ویژه مورد انتقاد قرار گرفته و متا به حضور نیافتن نمایندگان این پلتفرم در چند نشست دولتی آمریکا درباره زمان استفاده از صفحهنمایش و ایمنی کودکان اشاره کرده است.
استفاده از تبلیغات عمومی برای طرح چنین موضوعاتی نشان میدهد که شرکتهای بزرگ فناوری تنها از مسیر مذاکره با قانونگذاران یا انتشار گزارشهای رسمی با یکدیگر رقابت نمیکنند؛ آنها میکوشند افکار عمومی را نیز با دیدگاه خود همراه کنند. در این شرایط، ایمنی کودکان هم یک موضوع اجتماعی و نظارتی است و هم به بخشی از رقابت بر سر اعتبار برندها تبدیل شده است.
با این حال، برای ارزیابی عملکرد هر شرکت باید میان پیامهای تبلیغاتی و نتایج واقعی تمایز قائل شد. مهمتر از آنکه یک پلتفرم رقبای خود را به تغییر سیاستها دعوت کند، این است که اقدامات خودش تا چه اندازه خطرها را کاهش میدهد و آیا این اقدامات بهصورت شفاف و مستقل قابل ارزیابی هستند یا خیر.
تغییر ساختار مالکیت تیکتاک در آمریکا
گزارش منتشرشده همچنین به تغییرات ساختار مالکیت تیکتاک اشاره میکند. طبق این گزارش، تیکتاک اکنون تحت مالکیت کنسرسیومی از سرمایهگذاران آمریکایی و اماراتی قرار دارد که شرکت اوراکل، مرتبط با لری الیسون، نیز در میان آنها حضور دارد. این تغییر در ساختار مالکیت، بخشی از زمینه گستردهتر تحولات پیرامون فعالیت تیکتاک در بازار آمریکا به شمار میرود.
با وجود این تغییرات، اختلافهای تجاری و نگرانیهای مربوط به ایمنی کاربران همچنان پابرجا هستند. ساختار مالکیت یک شرکت میتواند بر مدیریت، سرمایهگذاری و روابط آن با نهادهای نظارتی تأثیر بگذارد، اما بهتنهایی پاسخگوی پرسشهایی درباره نحوه طراحی محصول، سیاستهای تبلیغاتی یا حفاظت از کاربران نوجوان نیست.
بر اساس گزارش، تیکتاک تا زمان انتشار خبر واکنش عمومی گستردهای به انتقادهای مطرحشده درباره حضور در نشستهای دولتی و اقدامات ایمنی ارائه نکرده بود. بنابراین، هنوز مشخص نیست که این شرکت چه پاسخ مشخصی به فشارهای تازه متا و نگرانیهای نهادهای نظارتی خواهد داد.
ممنوعیت تبلیغات چه معنایی برای بازار شبکههای اجتماعی دارد؟
ممنوعیت تبلیغات تیکتاک در پلتفرمهای متا، نمونهای از پیوند میان رقابت تجاری و کنترل دسترسی به مخاطبان در بازار دیجیتال است. تبلیغات آنلاین یکی از راههای مهم معرفی محصولات و خدمات به کاربران محسوب میشود و محدود شدن دسترسی به یک شبکه تبلیغاتی بزرگ میتواند برنامههای بازاریابی شرکتها را تحت تأثیر قرار دهد.
با این حال، تأثیر واقعی این تصمیم به عوامل متعددی بستگی دارد؛ از جمله سهم تبلیغات مرتبط با تیکتاک در خدمات متا، امکان استفاده از کانالهای جایگزین و واکنش شرکتهای تبلیغاتی. اطلاعات منتشرشده در گزارش اولیه برای تعیین میزان زیان احتمالی تیکتاک یا سود مستقیم متا کافی نیست. در نتیجه، بهتر است این تصمیم را نشانه تشدید رقابت دانست، نه مدرکی قطعی درباره تغییر فوری سهم بازار دو شرکت.
از سوی دیگر، این رویداد میتواند توجه بیشتری را به قدرت پلتفرمهای بزرگ در مدیریت بازار تبلیغات جلب کند. وقتی شرکتهای بزرگ هم میزبان کاربران و هم ارائهدهنده خدمات تبلیغاتی هستند، سیاستهای آنها درباره پذیرش تبلیغات میتواند بر شیوه رقابت سایر کسبوکارها اثر بگذارد. نحوه تنظیم این بازار و مرز میان اختیار تجاری شرکتها و رقابت منصفانه، موضوعی است که احتمالاً همچنان مورد توجه تحلیلگران و نهادهای نظارتی خواهد بود.
جمعبندی؛ جنگ متا و تیکتاک وارد مرحله تازهای شد
تصمیم متا برای ممنوع کردن تبلیغات مرتبط با تیکتاک در هفت کشور، از تشدید رقابت میان دو بازیگر مهم بازار شبکههای اجتماعی حکایت دارد. متا این اقدام را یک رویه عادی تجاری میداند و میگوید ضرورتی ندارد تبلیغات رقیبی را نمایش دهد که به دنبال جذب کاربران از برنامههای آن است. در مقابل، این تصمیم در بستری از اختلافهای قبلی درباره پیوند حسابها، تبلیغات و سیاستهای ایمنی کودکان اتخاذ شده است.
همزمان، فشار نهادهای نظارتی بر تیکتاک در اروپا و تلاش متا برای ترغیب رقبا به تقویت حفاظت از نوجوانان، نشان میدهد که آینده شبکههای اجتماعی تنها به رقابت بر سر تعداد کاربران وابسته نیست. نحوه برخورد با کاربران کمسنوسال، شفافیت سیاستها و پاسخگویی در برابر نهادهای نظارتی نیز نقش مهمی در این صنعت دارند.
هنوز مشخص نیست ممنوعیت تبلیغات چه تأثیر مالی مستقیمی بر تیکتاک خواهد گذاشت یا این اختلاف به اقدامات متقابل بیشتری منجر میشود. آنچه روشن است، ادامه رقابت فشرده میان شرکتهای بزرگ فناوری در بازاری است که در آن تبلیغات، ایمنی کاربران و قدرت پلتفرمها بیش از گذشته به یکدیگر گره خوردهاند. برای دنبال کردن تازهترین اخبار شبکههای اجتماعی و فناوری، به ایران نت مراجعه کنید.
“`